Thursday, September 11, 2008

Kekahi Makani Pa-hili



I ke-ia manawa, hele aku i ke kapakai o Texas kekahi makani pa-hili. Nui ka Makani Pa-hili, a me weliweli, me ka 'a-wiwi makani o haneli mile i ka hola. Ua ku'i ia i Kuba a me ho'omake loa nui na- poe ma laila. Pela paha nui po-pilikia nui no na- kulanakauhale o ke kapakai o Texas. Pela paha ua a me wai ha-lana i na- kulanakauhale a me na- maha'ai o ka uka. Ua pule no- ua o ke kahuna nui o Ho'oko'iko'i O Ke Ohana, ua makemake o ia ka pilikia o no ka Hui O Ka Aupuni A Ka Lehulehu, aka-, makemake o Ke Akua o ka luku ana o Ka Hema.

Tuesday, September 9, 2008

O Ke Kau Po-Hili



Koke hele a ho'opau o ke kau po-hili. 'A'ole ekahi kau maika'i ke-ia kau no ko- ke-ia kulanakauhale kimi, na- Pa-le- (Na- kahuna makuaka-ne). I ke-ia manawa, umikanawalu pa'ani ma waho o ka wahi mua la-kou, o ka hewa nui wahi. "E kali i ke-ia makahiki a'e!" 'A'ole i hele aku o Kale a me au e ekahi pa'ina i ke-ia kau. 'A'ole minamina ma-ua i kekahi mau!


Ua mohala- na- pua Kahili ma ke awaawapuhi Kahili! Nani nui na- pua a me 'a'ala onaona.

Sunday, September 7, 2008

Aia i Hea?





Aia i hea na- keiki ka-ne a me keiki wahine i ua hiamoe ma na pali palaunu?
Ua 'au au ma ke kai ke-ia wana'ao. Ua ho'olilo anuanu o ke kai. No'ono'o ua ho'opau o kae kau wela. Kaumaha. Ma ke kai, ua 'ike au i ekahi kalapuna ua lele maluna o ke kai, ua imi o ia no kono 'aina kakahiaka, a ua 'ike o ia i ekahi i'a i ke kai, ua lu'u o ia maloko o ke kai a loa'a ka i'a. A, ua ho'olana elua wa'apa mai kakahia elua ka-ne. Hele a lawai'a la-ua.

I kahakai pakeke, ua 'ike au i elua poe kohana, ekahi keiki ka-ne a ekahi keiki wahine. Pelapaha ua ho'oipoipo la-ua i kahakai. I ekahi manawa, ua 'ike au e ekahi ka-ne a me ekahi wahine ua hana 'ai i ka one. Makemake na- poe e ho'oipoipo i kahakai.


I nehinei ua hele o Kale a me au i ka male o elua wahine. Ua ekahi wahine haole a me ekahi wahine pa-'ele. Nui na- poe ma laila! Ua hai i hoalohaloha nui ma laila. Ua lawe mai ekahi mea kanu ki o-'mao'ma-o Hawai'i me ka leka pokole i ua ha'i "No ko- o'lua ma-la o maluhia." Ua ho'okomo ekahi mea i kono 'ia na- a-hina Jnco me na pakeke nui loa a me lalo nui, a me ke ki'i o ekahi ula ahi ana iwi po'o. Anuanu kono a-hina, makemake au i na- a-hina Jnco, aka- 'a'ole ho'okomo la-ua au i ekahi male! Mahope, ua ho'i ma-ua i ka hale a ua nana i ka pa'ani popeku o ko- Kale kulanui, ua eo la-kou.

Saturday, September 6, 2008

Ka Loa'a 'Eke Ka-La-



I ke-ia kakahiaka ua hele wawae au i ka uapo a ma'amau a, i ka alanui Niupoko (Awa hou) ua loa'a ekahi 'eke ka-la- ko ekahi wahine. Nui na- ka-leka ka-ki maloko, a me kona laikini kalaiwa ka'a. Ua hoi au i home me ia, a ua loa'a kona lehu kelepona i ka puke kelepona a ua kelepona ia ia, a ua ha'i au ia ia i ua loa'a kona 'eke kala. Ua hau'oli nui o ia, a ua hele i ko maua hale. Ua hamohamo au i na- popoki i ka manawa ho-'ea o ia me ka ai pineki a huki na- nahelehele mai ka ma-la i mua o ko maua hale me na mea kanu Hawai'i (Ki oma'oma'o a me 'ula'ula a me kekahi mau palai). Ua opio a me nani nui o ia, a ua ha'awi i au iwakalua kala! No ka mea, hau'oli au pu.


I ke-ia manawa hiamoe o Kale maluna o ka hiki'e'e. I ka po nei ua hele maua i kona leuiona kula ki'eki'e o ka makahiki kanaha kuma lima i ka hale kui o ekahi kahua kolepa. O na- makahiki umikanaiwa kanaono ka mele, aka- 'a'ole maika'i nui ka pana. Ua ho'ole'ale'a o ka 'ike ana o ka-ne a me wahine kahiko elemakule ua hulahula i na hulahula like me Ka Wili. 'Ono na mea 'ai. Hoalohaloha na- poe. Ua lanakila o Kale i ekahi makana, ekahi palapala makana no kanakolu kala no kekahi mau hale 'aina maika'i loa i ke-ia kulanakauhale. Hau'oli o Kale!

Thursday, September 4, 2008

Na Mo-'i- o Hawai'i


King Kamehameha (1810-19)

King Kamehameha 2, King Liholiho (1819-24)

King Kamehameha 3, King Kauikeaouli (1824-54)

King Kamehameha 4, King Alexander Liholiho(1855-63)

King Kamehameha 5, King Lot (1863-1872)

King Lunalilo (1873-74)

King David Kalakaua (1874-91)


Queen Liliuokalani (1891-93)

Wednesday, September 3, 2008

Ekahi Lono Pupuka!





He ekahi lono pupuka nui no ke ohana o ka moho Pani Pelekikena o ke 'Aha Lepupalika o Kala Palina. Ekahi lono wale no, aka- i ka pu-naewele puni honua, ha'i kekahi mau poe e ka'ana ka ma'i ino like o ka makuakane a me ekahi keiki wahine. Pupuka nui ho'i no! Opala ke'oke'o ke-ia mau poe a me ke-ia ohana. 'A'ole maopopo o Kala i ke akeakamai, maopopo o ia ua hana ka honua ma Akua. Makemake o ia ka a'o ana o ke kumu honua i na- kula. Ki-amo nui o ia.

Tuesday, September 2, 2008

"Eli i na- Mole!


Ua hana i ka mala ke-ia kakahiaka, ua 'eli i na- mole o kekahi mau nahelehele. Ua pa'akiki! Ua hohonu na- mole a me wela ka la-. Ua hana au i ekahi kopala- a me mikilima 'ili holoholona no ka mea nui na kuku- i ke-la nahelehele.

I ke-ia wana'ao ua hele wawae au maluna o ka uapo. Ua kekahi mau mea lawa'i ma laila. Ua nana au i na- kukui o ke kulanakauhale a me na- wa'apa ma ke kai, a ke hele mai ana a me ka ho-'ea o na- ko- mea he'e nalu ka'a ma ka wahi kukulu ka'a ma kakahai, a ko- la-kou ho'ohoe i na- nalu i ka- wana'ao poahi. Ua akaaka ka lewa i ke-ia wana'ao, ua kekahi mau ao, ua hiki i 'ike i na- hoku, aka- 'a'ole ua 'ike au i Hoku Le'a a me Na Hiku. Ua 'ike i Hoku Le'a i ka po- nei, i ka lewa komohana i ka 'ao'ao o Hawai'i! A, ua hele o Kale a me au i ke pa'ani la- hanau makahiki kana walu no ka- maua hoaloha o La-'ili ma ka apana o ke-ia kaona inoa Kulanakauhale Kulanui.